Kontynuacją poprzedniego numeru MEAKULTURA.pl poświęconego instrumentom jest majowe wydanie, w którym skupiamy się wyłącznie wokół sztuki lutniczej. Niczym czasopismo literackie, które przybliża czytelnikom pracę wydawnictwa, my zaprosimy Was do pracowni lutniczej, aby przyjrzeć się bliżej precyzyjnemu – i do pewnego stopnia owianemu tajemnicą – procesowi tworzenia skrzypiec i innych instrumentów strunowych.
W wywiadzie ze znakomitym lutnikiem Pawłem Kubacką, który przeprowadziła Antonina Wiatr, przeczytamy o lutniczej codzienności, przygotowaniach na konkursy i o tym, z kim współpracuje lutnik. Co jest najważniejszym etapem pracy nad instrumentem – wybór drewna, praca z materiałem czy dostosowanie go do oczekiwań klienta?
Lektura publikacji Skrzypce Pawła Kochańskiego – analiza i charakterystyka lutnicza instrumentów z kolekcji mistrza Natalii Haręży-Komorek przybliży nam trzy instrumenty, na których grał ów słynny XX-wieczny skrzypek. To ciekawa zmiana perspektywy, bo od artykułów zwykliśmy oczekiwać chociażby analizy granych przez Kochańskiego kompozycji lub jego techniki gry. Tym razem autorka opisuje z lutniczą dokładnością skrzypce z kolekcji Kochańskiego, pochodzące z wybitnych XVIII-wiecznych włoskich pracowni Stradivariego, Guadagniniego oraz Guarneriego „del Gesù”.
Tajniki sztuki lutniczej odkrywa przed nami również Arkadiusz Jaroszyński w artykule Rodzaje i charakterystyka lakierów oraz substancji barwiących używanych w lutnictwie artystycznym. Proces tworzenia instrumentów strunowych nie kończy się przecież na wybraniu i wymodelowaniu odpowiednich kawałków drewna – następnym etapem jest wykończenie instrumentu, czego można dokonać zróżnicowanymi metodami.
Arek Szpakowski w swoim felietonie Z lutniczego atelier wprowadza nas do swojej pracowni i nie szczędząc szczegółów, precyzyjnie opisując wszystkie kolory, wzory, materiały i aromaty, opowiada o tworzeniu gitary. Dla jednych – nieodłączny element ognisk i leśnych eskapad, dla innych – prawdziwe dzieło sztuki, które wymaga od twórcy dokładności, delikatności i znakomitego wyczucia.
Sztuka tworzenia instrumentów strunowych obejmuje również wiele mniej znanych, lecz równie ciekawych obiektów. Nie wszyscy pewnie znają historię pewnej liry, zwanej dziadowską, szczególnie popularnej w XVIII wieku wśród niewidomych wędrownych muzykantów, w której zamiast smyczka jest… obracające się koło. O tym intrygującym instrumencie pisze Angelika Jezuita w ramach EDUKATORNI w tekście Lira korbowa w muzyce tradycyjnej. Znaczenie lirnictwa.
Paulina Podżus zachęca nas do zgłębienia historii przepięknej, bogato zdobionej norweskiej odmiany skrzypiec hardingfele. W jej artykule Lutnicze dzieła sztuki rodem z Norwegii nie tylko poznajemy budowę i tradycję wykonywania tych instrumentów, ale i dowiadujemy się skąd – najpewniej całkiem tego nieświadomi – znamy już jego brzmienie.
Numer tradycyjnie podsumowuje recenzja. Tym razem dotyczy ona najnowszego albumu Del Gesù Patricka Robertsa, w której australijski skrzypek wykonał wybrane dzieła muzyki klasycznej, filmowej i popularnej na słynnych skrzypcach z pracowni Guarneriego. Płyta skłoniła Wojciecha Staniaszka do refleksji nad jej wyrazem, interpretacją wybranych dzieł oraz kluczem owego wyboru. O tych i wielu innych wątkach przeczytacie w jego tekście Hołd podszyty kiczem.
Lista tekstów:
- Arkadiusz Szpakowski – Z lutniczego atelier. Serce gitary TUTAJ
- Angelika Jezuita – Lira korbowa w muzyce tradycyjnej TUTAJ
- Natalia Haręża-Komorek – Skrzypce Pawła Kochańskiego – analiza i charakterystyka lutnicza instrumentów z kolekcji mistrza TUTAJ
- Arkadiusz Jaroszyński – Rodzaje i charakterystyka lakierów oraz substancji barwiących używanych w lutnictwie artystycznym TUTAJ
- Antonina Wiatr – „Materiał musi bezwzględnie spełniać moje kryteria”. Wywiad z Pawłem Kubacką TUTAJ
- Paulina Podżus – Hardingfele. Lutnicze dzieła sztuki rodem z Norwegii TUTAJ
- Wojciech Staniaszek – Hołd podszyty kiczem / Kicz podszyty Guarnerim TUTAJ