Instrumenty, jakich nie znacie

grafika ozdobna

Przedstawiamy instrumenty, jakich nie znacie! W najnowszym, 333. numerze MEAKULTURA.pl zabieramy Was do fascynującej krainy instrumentów.

Altówka wychodzi z cienia

okładka płyty

Altówka z roku na rok jest coraz bardziej doceniana. Antonina Wiatr recenzuje altówkowo-fortepianowy album „Escape from the Shadows”.

Bestiariusz intrumentalny

Monochromatyczna grafika ilustruje instrument, jakim jest kocie pianino.

W swoim tekście Aleksandra Koczurko-Porzycka prezentuje niewiarygodne przykłady instrumentów, od których jeży się włos na głowie.

3V – Vision Viola Voyage

Kategorie: Rekomendacje – 3V – Vision Viola Voyage

Projekt 3V – Vision Viola Voyage to wspólnie zainicjowane przedsięwzięcie przez Fundację Meakultura oraz Fundację Ars Sine Qua Non w ramach kampanii Save the Music, które ma na celu zbudowanie unikatowego instrumentu przez najwybitniejszego żyjącego lutnika – nazywanego Stradivariusem naszych czasów – Samuela Zygmuntowicza (Stany Zjednoczone).

Duet człowieka i przyrody: instrumenty wpisane w naturę

Kategorie: Edukatornia – Duet człowieka i przyrody: instrumenty wpisane w naturę

Instalacje dźwiękowe – konstruowane we współpracy muzyków i specjalistów z innych dziedzin – są zarówno ciekawymi atrakcjami turystycznymi, jak i dobrymi przykładami na wykorzystanie przez człowieka przyrody do stworzenia sztuki bez drastycznych ingenerncji w środowisko.

Piekło muzykantów Boscha. Czy muzyka może być źródłem cierpień?

Kategorie: Felietony – Piekło muzykantów Boscha. Czy muzyka może być źródłem cierpień?

Jak brzmi piekielna muzyka? Kiedy amerykańska blogerka Amelia przełożyła na dźwięki zapis nutowy wytatuowany na pośladkach jednego z bohaterów Piekła Hieronima Boscha, internet „oszalał”. Wszyscy chcieli posłuchać, jak brzmi infernalna muzyka. Wielu znalazło w niej inspirację… 

Historia muzyki w pięćdziesięciu instrumentach zaklęta

Kategorie: Recenzje – Historia muzyki w pięćdziesięciu instrumentach zaklęta

Jak zbudowany jest kornet? Jak brzmi tuba wagnerowska? Czy klawesyn jest
prototypem fortepianu? Jakie można wyróżnić rodziny instrumentów? Na te pytania oraz na
wiele innych próbuje odpowiedzieć Philip Wilkinson w swojej książce zatytułowanej The
History of Music in Fifty Instruments.

Król jest tylko jeden?

Kategorie: Felietony – Król jest tylko jeden?

Żyjemy w czasach, w których codziennie pojawia się coś nowego i w których codziennie podejmowane są próby ulepszania wszystkiego, co jest dostępne. Czy fortepian też musi obawiać się „udoskonalenia”?

Zwykli ludzie: jesteśmy archaiczni

Kategorie: WYWIADY – Zwykli ludzie: jesteśmy archaiczni

Czy nurt zwany revivalem to łabędzi śpiew dawnej kultury muzycznej polskiej wsi czy raczej początek czegoś nowego? To kontynuacja czy rekonstrukcja? Reaktywacja czy nowy, ożywczy prąd w kulturze? Zwykli ludzie mierzą się z trudnymi pytaniami o muzykę dawnej polskiej wsi. 

Zapraszamy na II Polski Kongres Saksofonowy

Kategorie: Meandry – Zapraszamy na II Polski Kongres Saksofonowy

W dniach 23–25 listopada 2018 roku w warszawskim Uniwersytecie Muzycznym Fryderyka Chopina odbędzie się II Polski Kongres Saksofonowy. Celem tego trzydniowego muzycznego święta jest prezentacja i analiza rodzimego dorobku naukowo-artystycznego z udziałem saksofonu oraz integracja i stymulacja środowiska saksofonowego w naszym kraju.

Kontrowersyjne szkice podręcznika do gry na YOUTUBE

Kategorie: Felietony – Kontrowersyjne szkice podręcznika do gry na YOUTUBE

Jak powszechnie wiadomo, YouTube jest dzisiejszym odpowiednikiem instrumentu bardzo popularnego w dawnych epokach – pianina. Pianino było instrumentem stworzonym do odtwarzania popularnych melodii w warunkach domowych. W związku z niskim stopniem mechanizacji odtwarzanie na nim melodii wymagało fizycznej pracy operatora. Przeważnie wykorzystywano w tym celu dzieci oraz młode kobiety. Sytuacja uległa zmianie, kiedy stworzono prototyp robota, który umiejętnie pełnił rolę operatora pianina – ten wynalazek znany jest jako pianola. Nie wchodząc w detale ewolucji tego instrumentu, warto natomiast wspomnieć, że kolejnym krokiem milowym stało się powszechne wprowadzenie radia. Odkąd radio pojawiło się w gospodarstwach domowych, zniknęła potrzeba odtwarzania muzyki przy pomocy drgających strun. Od tej pory głównym źródłem brzmienia muzyki w domostwach stały się membrany głośników.

Nowoczesne narzędzie do nauki muzyki

Kategorie: Recenzje – Nowoczesne narzędzie do nauki muzyki

15 września 2016 miała miejsce premiera wyjątkowej aplikacji. Tym razem nie dotyczyła ona zamawiania jedzenia, sprawdzania połączeń, czy liczenia kalorii… Od prawie dwóch lat każdy właściciel smartfonu ma szansę poznać z bliska orkiestrę symfoniczną, wyłuskać z niej pojedyncze głosy instrumentów, poznać barwę grup instrumentalnych – słowem ma szansę zrobić wszystko to, czego nie pozwala słuchanie utworów podczas koncertów muzyki klasycznej na żywo!

Benedyktyńska robota – rozmowa z Michałem Koszelem

Kategorie: WYWIADY – Benedyktyńska robota – rozmowa z Michałem Koszelem

Gdy zaczynam budować klawesyn, nie śpię po nocach, chodzę i myślę. Dopóki nie rozlegnie się pierwszy dźwięk, nie wiem, jak instrument będzie brzmiał.  Ale gdy całość jest już sklejona, nie ma odwrotu. Klamka zapadła. Mogę już tylko nieznacznie modulować intonację… – o nieprzespanych nocach, dogmatach i struganiu piórek skalpelem rozmawiamy z Michałem Koszelem, budowniczym klawesynów. Spotkanie odbyło się podczas Targowiska Instrumentów, towarzyszącego festiwalowi Wszystkie Mazurki Świata, na które Michał Koszel przywiózł zbudowanego przez siebie „włocha”, instrument sygnowany nazwiskiem Giovanniego Celestiniego z Wenecji.

Perkusista – czyli kto?

Kategorie: Edukatornia – Perkusista - czyli kto?

Perkusista – czyli ktoś, kto gra na perkusji… Ale to znaczy, że na czym gra? No jak to, na czym? Na tak zwanym (kolejne słowo, którego nie lubię) zestawie rozrywkowym! Jest to ogólnie rzecz biorąc, pierwsza myśl pojawiająca się w głowie rozmówcy laika, amatora, czy nawet czasem profesjonalisty. Gdybyśmy mieli ten powszechny obraz perkusisty rozwinąć w sposób bardzo uproszczony, to jest to nikt inny, jak muzyk siedzący za swoim „zestawem”, najczęściej z tyłu na scenie wokół swoich kolegów z zespołu. Zgodzicie się ze mną, prawda? Jest to pierwszy obraz perkusisty, który nam się pojawia w głowie. Otóż szanowni czytelnicy – nie! 

Czy fortepian może być prawdziwie „ludzki”? Kilka uwag o "Królu Olch" Liszta jako fortepianowej wersji pieśni „prawdziwie romantycznej”.

Kategorie: Felietony – Czy fortepian może być prawdziwie „ludzki”? Kilka uwag o "Królu Olch" Liszta jako fortepianowej wersji pieśni „prawdziwie romantycznej”.

XIX wiek i wszelkie meandry rozwoju muzyki przyniosły zjawiska, które określić można mianem tendencji bezprecedensowych. Wystarczy spojrzeć na rozwój romantycznej opery, pieśni, koncertu solowego, a gdyby dłużej się nad tym zastanowić – lista okazałaby się znacznie bardziej okazała. Zasadniczo jednak z punktu widzenia niniejszego artykułu warto zastanowić się nad zbieżnością rozwoju dwóch gatunków, które w epoce wszechbytującego „natchnienia” podbiły salony, a potem sceny całej Europy. Były nimi miniatury – te wokalne, które najogólniej określamy dziś mianem pieśni i te instrumentalne, w ramach których największym zainteresowaniem cieszyły się miniatury fortepianowe.

W poszukiwaniu zapomnianych brzmień

Kategorie: Recenzje – W poszukiwaniu zapomnianych brzmień

Jedne instrumenty są gwiazdami, inne pariasami. Dlaczego tak wielu została przyznana poślednia rola orkiestrowych statystów? Dlaczego inne obsadzono w rolach głównych? Spacerując od stoiska do stoiska na Targowisku Instrumentów, które towarzyszy co rok festiwalowi Wszystkie Mazurki Świata, pozostaje tylko żałować, że na status poszczególnych instrumentów ma wpływ tak wiele pozamuzycznych czynników.

Amplifikacja instrumentu akustycznego. Idea i praktyka

Kategorie: Edukatornia – Amplifikacja instrumentu akustycznego. Idea i praktyka

Amplifikacja jest dla mnie narzędziem, w oparciu o które poszukuję własnej tożsamości jako instrumentalisty. Jej funkcja z pewnością daleko wykracza poza proste „wzmocnienie” sygnału, a mimo iż od wielu już lat obecna jest w wykonawstwie muzyki współczesnej, to jej potencjał wydaje się wciąż niewystarczająco wyzyskany.

Czy gra na instrumencie może być wege?

Kategorie: Felietony – Czy gra na instrumencie może być wege?

Weganie sprzeciwiają się nie tylko zabijaniu zwierząt, ale i wykorzystywaniu ich w jakikolwiek sposób, więc oprócz faktycznej zmiany diety może być to na przykład: brak futer, skórzanych butów i wełnianych swetrów w szafie, powstrzymywanie się od wizyt w cyrku czy unikanie kosmetyków testowanych na zwierzętach. Weganie sprzeciwiają się nie tylko zabijaniu zwierząt, ale i wykorzystywaniu ich w jakikolwiek sposób, więc oprócz faktycznej zmiany diety może być to na przykład: brak futer, skórzanych butów i wełnianych swetrów w szafie, powstrzymywanie się od wizyt w cyrku czy unikanie kosmetyków testowanych na zwierzętach.

Czego potrzeba, by powstała muzyka?

Kategorie: Meandry – Czego potrzeba, by powstała muzyka?

Bez instrumentów nie byłoby muzyki. To zdanie nie do końca jest prawdziwe, gdyż głos ludzki nie bez przyczyny nazywany jest pierwszym i najważniejszym instrumentem człowieka. Jednak bez innych instrumentów z pewnością świat muzyki byłby uboższy. Truizm?

Użycie strun jelitowych w instrumentach smyczkowych w latach 1880-1945

Kategorie: Publikacje – Użycie strun jelitowych w instrumentach smyczkowych w latach 1880-1945

Inspiracją do napisania poniższego artykułu stało się znalezione na strychu domu na Opolszczyźnie pudełko po cygarach. W środku nie znajdowały się jednak aromatyczne cygara, lecz struny do altówki w liczbie dziewiętnastu egzemplarzy. Nie byłoby w tym nic dziwnego, gdyby nie fakt, iż wszystkie struny okazały się strunami jelitowymi, w tym w części owijanymi…

Przybysze z Italii. Pierwsze fortepiany

Kategorie: Meandry – Przybysze z Italii. Pierwsze fortepiany

Włochy od antyku stanowią miejsce narodzin nowatorskich prądów, idei oraz wynalazków, które z czasem przelewają się przez Alpy i ogarniają całą Europę. Renesans, Barok, Klasycyzm, to tylko ogólne pojęcia, za którymi kryje się szereg małych odkryć i sztukateryjna materia uporządkowana przez twórców Półwyspu Apenińskiego. Patrząc na dzisiejszy fortepian, nie każdy zdaje sobie sprawę, że jego przodkowie byli Przybyszami z Italii.

Oryginał czy kopia?

Kategorie: Felietony – Oryginał czy kopia?

Zainteresowanie historycznymi fortepianami w Polsce zdecydowanie wzrasta, czego wyrazem jest nie tylko niniejszy numer magazynu, ale także planowane w tym roku konkursy, wystawy, festiwale, otwierające się nowe specjalności na wyższych uczelniach. W takim kluczowym momencie warto zastanowić się nad kilkoma ważnymi aspektami, może nawet potencjalnymi pułapkami, w obcowaniu z tym zagadnieniem.

Narodziny króla. O włoskich początkach fortepianu

Kategorie: Edukatornia – Narodziny króla. O włoskich początkach fortepianu

Zastąpić piórka brutalnie szarpiące struny młoteczkami, które będą delikatnie uderzały w strunę pozwalając jej wybrzmieć – taka idea przyświecała Bartolomeo Cristoforiemu, gdy tworzył instrument, który miał się stać fortepianem – narzędziem, za pomocą którego można było wyrażać najsubtelniejsze uczucia, opisywać wyrafinowane przeżycia i snuć najpiękniejsze opowieści.

Jörg Mager – zapomniany wynalazca instrumentów i pionier mikrotonowości

Kategorie: Edukatornia – Jörg Mager – zapomniany wynalazca instrumentów i pionier mikrotonowości

Pierwsze dekady XX wieku to czas radykalnych zmian w sztuce – prawdopodobnie żadna wcześniejsza epoka nie wpłynęła też tak znacząco na myślenie o harmonii i brzmieniu. Jednym z ówczesnych wizjonerów, który wyprzedził swoją epokę o dziesięciolecia, a obecne pozostaje całkowicie zapomniany, jest Jörg Mager.

Trzy bębny i flet – rola muzyki w "teatrze tradycyjnym" „no"

Kategorie: Edukatornia – Trzy bębny i flet - rola muzyki w "teatrze tradycyjnym" „no"

Powstały około 650 lat temu teatr „nō” jest jednym z najstarszych japońskich widowisk tradycyjnych, a w 2001 roku został wpisany na Listę Reprezentatywną Niematerialnego Dziedzictwa Ludzkości UNESCO. Na grę aktorów oraz przebieg akcji bezpośredni wpływ ma muzyka. Sztuka wystawiania teatru „nō” jest kultywowana od wieków przez pięć japońskich rodów. Terminu „teatr” używa się umownie na potrzeby europejskiej terminologii.

Tradycyjne instrumentarium japońskie

Kategorie: Edukatornia – Tradycyjne instrumentarium japońskie

Tradycyjne instrumentarium to zwierciadło wrażliwości muzycznej każdego kraju. Japońskie instrumenty coraz częściej inspirują współczesnych kompozytorów do ciekawych eksperymentów brzmieniowych.

Ogólna klasyfikacja typów klawesynu

Kategorie: Edukatornia – Ogólna klasyfikacja typów klawesynu

Dzisiejsza klawesynowa praktyka wykonawcza wyróżnia dwa główne typy instrumentów: kopię historycznego instrumentu oraz klawesyn XX-wieczny. Pierwszy typ korzysta ze wzorów klawesynów oryginalnych, które zachowały się i stanowią dziś niezwykle wartościowe zabytki (często działające) kultury muzycznej minionych epok. Drugi typ to klawesyn stworzony w XX wieku, który inspiruje się w pewnym stopniu klawesynem dawnym. Posiada jednak odmienną specyfikę i różne od swojego przodka walory brzmieniowe. Jak jest zbudowany klawesyn i jak można sklasyfikować jego rodzaje?

Musica transhumana? Instrumenty sterowane falami mózgowymi

Kategorie: Publikacje – Musica transhumana? Instrumenty sterowane falami mózgowymi

Zawiązanie się i rozwinięcie dyskusji akademickiej na temat dzieła sztuki oraz powstanie komentarza krytycznego może zaistnieć tylko dzięki odpowiednim narzędziom i językowi, który temu służy. Estetyka oraz rozwijająca się dziedzina neuroestetyki zdają się funkcjonować  równolegle   ze sztuką współczesną,  coraz częściej posługującą się technikami i strategiami zaczerpniętymi spoza swojej domeny, wykorzystującą nowe środki wyrazu, nierzadko konstruowane specjalnie na potrzeby pojedynczego dzieła.

Z ukosa: Komu potrzebni Sikorski i Drobner?

Kategorie: Felietony – Z ukosa: Komu potrzebni Sikorski i Drobner?

Kiepskie, błędnie kompilowane bryki oraz efekty „błogiego nieuctwa” w zakresie wiedzy o instrumentach można spotkać na każdym kroku na polskim rynku wydawniczym. O powszechnym braku kompetencji w tej dziedzinie i o roli dobrych podręczników pisze instrumentolog, Beniamin Vogel.

Zapach ciała i instrumentu

Kategorie: Felietony – Zapach ciała i instrumentu

Powietrze niesie w sobie wiele i przyjmuje na siebie wiele. Jednocześnie. Powietrze drga i powietrze pachnie. Słuchając drgań, czuć zapach. Czując zapach, słuchać drgań. Wspólne: powietrze w niemieckim mieście Darmstadt, 49°52’N 8°39’E, na prawach powiatu, w kraju związkowym Hesja, średnie dzienne temperatury w sierpniu 22° C. Wspólne: tuberculum olfactorium uczestników 47. Międzynarodowych Letnich Kursów Nowej Muzyki – część węchomózgowia zbudowana z neuronów zwanych wyspami Calleji, sterująca procesami multisensorycznymi, odpowiedzialna za działanie ośrodka przyjemności i przyjmująca włókna węchowe z receptorów odorantów.

Irlandzka, czyli jaka? O wyspiarskiej muzyce

Kategorie: Publikacje – Irlandzka, czyli jaka? O wyspiarskiej muzyce

Istnieje wiele powodów, dzięki którym tradycyjna muzyka irlandzka jest dobrze znana i popularna także poza samą wyspą. Jednym z nich jest na pewno pamiętny dubliński finał Eurowizji z roku 1994, podczas którego jako przerywnik pokazano zalążek tego, co później stało się spektaklem Riverdance, a co zainspirowało rozliczne przedstawienia oparte na tańcu irlandzkim, takie jak Lord of the Dance,  Dancing on dangerous ground czy Ragús. Stały się one doskonałym sposobem na promocję i sprzedaż muzyki irlandzkiej, będąc jednocześnie reklamą i surogatem Szmaragdowej Wyspy.

Improwizacja – dla każdego?

Kategorie: WYWIADY – Improwizacja – dla każdego?

O tym, jak wygląda nauka improwizacji w szkołach muzycznych i czy potrzeba do tego wrodzonych zdolności z Alicją Wołyńczyk rozmawia Alicja Zabrocka.

Co w instrumencie piszczy? Wywiad z Beniaminem Voglem

Kategorie: WYWIADY – Co w instrumencie piszczy? Wywiad z Beniaminem Voglem

O klawesynie Fryderyka Wielkiego i nieznanych polskich zbiorach, o setkach rozebranych własnoręcznie fortepianów i wymarzonym muzeum instrumentów opowiada Profesor Beniamin Vogel, muzykolog zajmujący się badaniami w dziedzinie instrumentologii, socjologii i historii muzyki.

Saksofon

Kategorie: Edukatornia – Saksofon

To, że pozory mogą mylić, wiadomo nie od dziś. Nie należy oceniać książki po okładce, a człowieka po wyglądzie. Saksofon jest kolejnym przykładem potwierdzającym tę sentencję. 

Projekt 5 zmysłów. Pauza – podsumowanie

Kategorie: Recenzje – Projekt 5 zmysłów. Pauza - podsumowanie

Projekt 5 zmysłów. Pauza, organizowany m. in. przez Stowarzyszenie Edukacyjne MCA oraz Związek Kompozytorów Polskich, trwał w Poznaniu od 15 września do 15 listopada 2012. Podstawą wydarzenia był szeroki, interaktywny program edukacyjny: warsztaty języka migowego, warsztaty muzyczne, wykłady oraz seminaria prowadzone przez zaproszonych specjalnie na tę okazję ekspertów. Zwieńczeniem pracy wykładowców, Orkiestry Kameralnej Polskiego Radia Amadeus oraz uczestników spotkań warsztatowych był koncert finałowy, zaaranżowany 14 listopada w Filharmonii Poznańskiej.

Puzon

Kategorie: Edukatornia – Puzon

Prezentacja poswięcona puzonowi w twórczości polskich kompozytorów XX wieku.

Dęte blaszane

Kategorie: Edukatornia – Dęte blaszane

Kolejna prezentacja nosi tytuł „Instrumenty dęte blaszane – historia, budowa, odmiany” – polecamy!

Dźwięki Północy

Kategorie: Felietony – Dźwięki Północy

Nadbałtyckie Centrum Kultury w Gdańsku zaprasza na trzydziestą pierwszą edycję Festiwalu Muzyki Inspirowanej Folklorem Dźwięki Północy, która rozpocznie się 28. lipca i potrwa do 4. sierpnia. To znaczące wydarzenie poświęcone jest prezentowaniu muzyki z rejonów kultury skandynawskiej, bałkańskiej, niemieckiej, a także polskiej. W tym roku motywem przewodnim imprezy są dwa instrumenty – akordeon oraz skrzypce, co stanowi doskonałą okazję do poznania ich tradycji i tajemnic.

Koncerty organowe w poznańskim kościele farnym

Kategorie: Felietony – Koncerty organowe w poznańskim kościele farnym

Bardzo lubię dźwięk organów, a pan? A pani? Lubię również muzykę komponowaną na organy i przewrotnie cieszy mnie, kiedy nie można jej wykonać w żadnym miejscu poza kościołem z powodu braku odpowiedniego instrumentu. Bo te najwspanialsze, o dźwięku pokrytym patyną czasu, historyczne i o zachwycających prospektach znajdują się w kościołach.